Quaedam fundamentalia cognitio refrigerationis, sed perutilis.

1. Temperatura: Temperatura est mensura quam calida vel frigida substantia sit.
Tres unitates temperaturae (scalae temperaturae) vulgo adhibentur: Celsius, Fahrenheit, et temperatura absoluta.

Temperatura Celsiana (t, ℃): temperatura quam saepe utimur. Temperatura thermometro Celsiano mensurata.
Fahrenheit (F, ℉): Temperatura vulgo in terris Europaeis et Americanis adhibita.

conversio temperaturae:
F (°F) = 9/5 * t(°C) +32 (Inveni temperaturam in Fahrenheit ex temperatura nota in Celsius)
t (°C) = [F (°F)-32] * 5/9 (Inveni temperaturam in gradibus Celsius ex temperatura nota in gradibus Fahrenheit)

Scala temperaturae absolutae (T, ºK): plerumque in computationibus theoreticis adhibetur.

Scala temperaturae absolutae et conversio temperaturae Celsii:
T (°K) = t (°C) +273 (Invenire temperaturam absolutam ex temperatura nota in gradibus Celsii)

2. Pressio (P): In refrigeratione, pressio est vis verticalis in unitatem areae, id est, pressio, quae plerumque manometro et manometro metitur.

Communes unitates pressionis sunt:
Mpa (megapascal);
kPa (kPa);
vectis (vectis);
kgf/cm² (centimetrum quadratum kilogramma vis);
atm (pressio atmosphaerica normalis);
mmHg (millimetra hydrargyri).

Relatio conversionis:
1Mpa = 10bar = 1000Kpa = 7500.6 mmHg = 10.197 kgf/cm2
1 atm = 760 mmHg = 1.01326 bar = 0.101326 MPa

Generaliter in arte ingeniaria adhibetur:
1 bar = 0.1 Mpa ≈ 1 kgf/cm² ≈ 1 atm = 760 mmHg

Plures repraesentationes pressionis:

Pressio absoluta (Pj): In vase, pressio in parietem interiorem vasis a motu thermali molecularum exercita. Pressio in tabula proprietatum thermodynamicarum refrigerantis plerumque pressio absoluta est.

Pressio manometrica (Pb): Pressio manometrica in systemate refrigerationis mensurata. Pressio manometrica est differentia inter pressionem gasi in vase et pressionem atmosphaericam. Generaliter creditur pressionem manometricam plus 1 bar, sive 0.1 MPa, esse pressionem absolutam.

Gradus vacui (H): Cum pressio manometrica negativa est, valor eius absolutus sume et in gradibus vacui exprime.
3. Tabula proprietatum thermodynamicarum refrigerantis: Tabula proprietatum thermodynamicarum refrigerantis temperaturam (temperaturam saturationis) et pressionem (pressionem saturationis) aliosque parametros refrigerantis in statu saturato enumerat. Inter temperaturam et pressionem refrigerantis in statu saturato correspondentia biunivoca existit.

Generaliter creditur refrigerans in evaporatore, condensatore, separatore gasorum et liquidi, et dolio circulante pressionis humilis in statu saturato esse. Vapor (liquidus) in statu saturato vapor (liquidus) saturatus appellatur, et temperatura et pressio correspondentes temperatura saturationis et pressio saturationis appellantur.

In systemate refrigerationis, pro refrigerante, temperatura saturationis et pressio saturationis in correspondentia biunita sunt. Quo altior temperatura saturationis, eo altior pressio saturationis.

Evaporatio refrigerantis in evaporatore et condensatio in condensatore in statu saturato peraguntur, ita temperatura evaporationis et pressio evaporationis, necnon temperatura condensationis et pressio condensationis etiam in correspondentia biunivoca sunt. Relatio correspondens in tabula proprietatum thermodynamicarum refrigerantis inveniri potest.

 

4. Tabula comparationis temperaturae et pressionis refrigerantis:

 

5. Vapor supercalefactus et liquor superrefrigeratus: Sub certa pressione, temperatura vaporis altior est quam temperatura saturationis sub pressione correspondenti, quae vapor supercalefactus appellatur. Sub certa pressione, temperatura liquidi inferior est quam temperatura saturationis sub pressione correspondenti, quae liquor superrefrigeratus appellatur.

Valor quo temperatura suctionis temperaturam saturationis excedit, superaestus suctionis appellatur. Gradus superaestus suctionis plerumque inter 5 et 10°C moderandus est.

Valor temperaturae liquidi inferior temperatura saturationis gradus subrefrigerationis liquidi appellatur. Subrefrigeratio liquidi plerumque in fundo condensatoris, in oeconomizatore, et in interrefrigeratore fit. Subrefrigeratio liquidi ante valvulam suffocationis utilis est ad efficientiam refrigerationis augendam.
6. Evaporatio, suctio, exhaustio, pressio condensationis et temperatura

Pressio evaporationis (temperatura): Pressio (temperatura) refrigerantis intra evaporatorem. Pressio condensationis (temperatura): Pressio (temperatura) refrigerantis in condensatore.

Pressio suctionis (temperatura): Pressio (temperatura) ad portum suctionis compressoris. Pressio exonerationis (temperatura): Pressio (temperatura) ad portum exonerationis compressoris.
7. Differentia temperaturae: differentia temperaturae translationis caloris: refertur ad differentiam temperaturae inter duo fluida utrinque parietis translationis caloris. Differentia temperaturae est vis impulsiva translationis caloris.

Exempli gratia, differentia temperaturae est inter refrigerans et aquam refrigerantem; refrigerans et salsuram; refrigerans et aerem horrei. Ob differentiam temperaturae translationis caloris, temperatura obiecti refrigerandi altior est quam temperatura evaporationis; temperatura condensationis altior est quam temperatura medii refrigerantis condensatoris.
8. Humiditas: Humiditas ad humiditatem aeris refertur. Humiditas est factor qui translationem caloris afficit.

Tres modi humiditatem exprimendi sunt:
Humiditas absoluta (Z): Massa vaporis aquae per metrum cubicum aeris.
Humor (d): Quantitas vaporis aquae contenta in uno kilogrammo aeris sicci (g).
Humiditas relativa (φ): Indicat gradum quo humiditas absoluta actualis aeris humiditati absolutae saturatae proxima est.
Ad certam temperaturam, certa aeris quantitas tantum certam vaporis aquae quantitatem continere potest. Si hoc limes exceditur, vapor aquae superfluus in nebulam condensabitur. Haec certa limitata vaporis aquae quantitas humiditas saturata appellatur. Sub humiditate saturata, correspondet humiditas absoluta saturata ZB, quae cum temperatura aeris mutatur.

Ad certam temperaturam, cum humiditas aeris ad saturatam humiditatem pervenit, aer saturatus appellatur, et non amplius plus vaporis aquae recipere potest; aer qui certam quantitatem vaporis aquae recipere potest, aer insaturatus appellatur.

Humiditas relativa est proportio humiditatis absolutae Z aeris insaturati ad humiditatem absolutam ZB aeris saturati. φ = Z/ZB × 100%. Utere hac ratione ad demonstrandum quam prope humiditas absoluta actualis sit humiditati absolutae saturatae.

 


Tempus publicationis: VIII Martii, MMXXII